Li ser şehîdbûna Seyda Melle Izzeddin Yildirim û Kujerên wî!

Uppsala, 28/2 2005- Birêz Îbrahîm Mellezade çendakî berê derbarê nerîn, hizr û şehîdbûna Seyda Melle Izzeddîn Yildirim de nivîseke giranbiha nivîsî bû û di wê nivîsarê de bi awayekî zelal diyar kiribû ku Seyda kî ye?  Helwest û raya wî ya derbarê kurd û kurdistanê de çibû? Mislimanekî çawa bû...

Ez li vê derê naxwazim zêde li ser wan tiştên ku hatine nivîsandin bisekinim lê dîsa jî bi kurtî ez dixwazim bêjim:

Seyda,  heta tu bibêjî Misliman û heta tu bibêjî Kurd bû. Ji bo çi min ew, bi ev herdû rengên hanê da naskirin? Ji ber tiştê ku ez pê dihesim û dibînim ta niha wisa hatiye famkirin ku heke tu Mislimanekî baş bî divê tu dev ji xebata bo neteweyê xwe berdî, û heke tu Kurdperwerekî ji dil bî divê ku tu dev ji dîn û tiştên weha berdî.

Di navbera van herdû tiştan de çaleke dagirtina wê zehmet hebû. Ku ta niha gelek kes di vê yekê de bi ser neketine. Carcaran hewildanin hebin jî pirê cara mîna bikaranînê diyar dibin. Yanî dema ku digel welatparêziyê bala xwe dane dîn, bi çavê bikaranînê lê hetiye nihêrtin. Yanî madem ku milletê me misliman e ew wê jî bikar bînin. Yanî ne ku jê bawer dikin wî rengî bikar bînin, ji ber ku divê ew reng hebe, wisa lê hatiye nihêrîn. Bervajiyê vê yekê jî ne ku tuneye. Yanî em dê  behsa kurdîtiyê bikin ji bo ku em bikaribin gel ber bi xwe ve bînin û dûvre em dê bi ya xwe bikin.

Lê na ev herdû jî li hinda Seyda tunebû. Dîndariya wî ya jidil, bi sedem pêgirêdana wî ya bi awayekî ji dil bi Seydayê Bediuzzeman Seîdê Kurdî ve bû. Û kurdîtiya wî jî dîsa di bingeha xwe de digihaşt ew berxwedana ku Seydayê Bedîuzzeman ya di nav gelê kurd de hişyarkirina fikra netewî, ku wî rizgariya gelê kurd û pêşketina wan di hişyarbûna bi fikrên neteweyî ve girêdayî didît.  Bi lidarxistina meşrûtiyetê jibo cibîcîhkirina vê yekê Seydayê Bedîuzzeman eşîr bi eşîr li nav Kurdistanê geriyabû da, ku wan, bi wan bihesîne û ji xewa nezaniyê hişyar bike. Wî digot divê ku em di nezera xelkê de xwe bi xizmeta eqlî bidin naskirin. Û ji bo ku aqlê netewî pêşberî hemû gelên dinê bike jî wek projeyeke berbiçav dixwest ku zanîngeheke bi navê Medresetuzzehra li navenda Kurdistanê Wanê ava bike û ji bo vê yekê destûr û alîkarî ji dewletê jî wergirtiye, lê mixabin bi sedem rûdana cenga cîhanê avekirina wê Unîversîteya pîroz nîvco maye û neçûye serî

Ji Seydayê Bedîuzzeman dipirsin ''Gelo dîn pêş de tê, yan netewe?'' ew dibêje ''li nik me mislimana dîn û netewe yek e.''

Li vê derê ya girîng ew e ku yek ji yekê neqetandiye û derbasî pêşiya ya dinê nekiriye û pêgiradana bi herduyan û bicîhganîna pêdiviyên wan ji dil û can kiriye, ne bi riyakarî û ji bo ku hinek bibînin. Yanî dema ku xizmeta neteweyê xwe jî kiriye bi dilekî paqij û niyeteke ji bo Xwedê.. . Bi çavê warisê pêxebera li xwe nihêrîye, çawa ku wan dane pêşiya gelê xwe û xwestine  ku wan ji zilm û neheqiyê rizgar bikin, wî jî xwestiye bi heman rengî tevbigere.

Ji bo çi ez çûm jiyana Seydayê Bedîuzzeman û min çend mînak ji jiyana wî dan? Ji ber ku piştî wefata Seydayê Bediuzzeman, peyrevê wî yê herî mezin, yê ku ew doza Bedîuzzeman di nêvî de hiştibû ji xwe re kiribû kul û derd Seydayê Melle Izzeddîn bû..

Di hemû serîdanên xwe yên kurdistanê de, diber xwe dida ku gel bi wan bihesîne. Û bi taybetî wî jî ew projeya Medresetuzzehra bo xwe kire armanc ku xiyala Seydayê Mezin ya nîvcomayî derxîne serî. Wî jî bi heman kelecanê li rexa Gola Wanê bingehê wê xwendegehê danî û heta bînayên wê hatin ber temambûnê jî, lê sed mixabin ew karesata mezin bi destên kirêt pêk hat.

Hemû kes dipirsin gelo kê wî kuşt? Çi berjewendiya wan di kuştina kesekî waha xêrxaz û terefdarê aşîtiyê de hebû?

Divê ku em vê yekê qenc bizanin ku dewleta tirk ji çend keleşnîkofên ku em dê bavêjin milê xwe natirse û heta dixwaze ku em timî di wê rewşê de bin da ku ew jî bi hêsanî bikaribin navên bi dilê xwe yên weke terorîst û nizanim çi li me bikin.

Lê ew ji tiştekî gelekî ditirsin; ew jî hişyarbûna bi fikra neteweyî û zanebûnê ye. Kesên zana mîna fanosekê ronahiyê didin rûyê diz û xapxapînokan û rûyên wan yên reş didine naskirin, fikra netewî jî kesayetiyeke wisa çêdike ku êdî ew ne bi tenê ye. Li pişta xwe bi milyonan mirovan dibîne. Xwe yek ji nav wan milyonan dibîne û pêwîst be ji bo selametiya ew bedena manevî ku bi fikra neteweyî ava bûye  bi hêsanî dikare berjewendiyên xwe fîda bike û têxîne xizemta mirovên xwe. Aha ya ku sîstemên kirêt pê nerihet in ev in.

Sîstem tu carî wan kesana jibîra nake. Û heta di rêza yekemîn de ne, ji hêla talûkeyê de, li ber çavê wan.

Nuqteyeke dinê jî ya bi vana ve girêdayî;  sistema ku komara Tirkiyê li ser ava bûye, di bingeha xwe de li ser dijberiya du tişta ye; yek jê dijberiya dîn û çanda îslamî û ya duyem jî înkarkirina gelê Kurd.

Ê dema ku kesek rabe û bi dil û can ji bo selametiya van herduyan kar bike û jiyana xwe hemû bibexşîne rêyeke weha pîroz, êdî hun bînin bîra xwe ku kiyê ji vê yekê nerihet bibe û kîyê dek û dolaban li serê kesên weha dilsoz bigerîne...

Lê dema ku mirov li medya sîstemê dinihêrî, li gor wan her tişt zelal bû. Ev karê revandin û şehîdkirina seyda hemû kar û kirinên Hîzbullah bû... lê gelo wisa bû? Heke em bêjin belê wele bi destê wan jî bû, dîsa kujerên Seydayê Izzeddîn heman kes in, ji ber ku dost û dijmin hemû dizanin ku xurtkirina wan a li kurdistanê bi armanc bû û bi hevûdû re kar dikirin.

Dema ku mirov bizanibe ku ev bûyera hanê bi emr û fermana kê pêk hatiye êdî rûmeta nîqaşkirina navê Elî û Welî dimîne?

Na ji xwe yên ku heşê wan li serê wan jî, divê ku zû bi zû neyin lîskê û dema xwe bi şer û pevçûna kesên ji destên kirêt re bûne maşe re derbas neke û meşa xwe ya li ser riya xwe ya rast berdewam bike.

Heke axê xulamê xwe şandibe û pezeke te dizîbe, bersîva wê ne ew e ku tu jî rabî bi dû derfeta dîziya çend pezên xulam yên malê diziyê kevî, belkî bersîv ew e ku tu bikaribî bi axê bidî zanîn ku bi fermana wî ev kar hatiye kirin û heke derfetên te hebin bi awayekî heqê xwe ji wî bistînî....

Divê ku di jiyanê de armancên mirov li gorî rûmeta xwe rêzkirî bin, her wisa dost û dijminên mirov jî li gorî mezinbûn û piçûkbûn, nêzîkbûn û dûrbûna xwe rêzkirîbin. Yên ku bi aqil tev digerin bernama wan ev e, lê yên ku bi hestên xwe tevdigerin, hemû wan dor û rêzan tevlîhev dikin û ji xwe gelekê cara nikarin bipîvin bê gelo ew kirina wan an jî helwesta wan çiqasî wan ber bi armanca wan de dide, an jî çiqasa jê dûr dixîne.

Bê hêviya ku kesên bi xîret xwe bidin di kar û xebatên weha pêwîst de xwe ji dil û can bidin pêş û bi jiyan û helwesta xwe bibêjin, na hun derewa dikin Seydayê Izzeddîn nemiriye û dê tu carî nemire... ji ber ku kes fanî ne diçin, lê doz timî ne, dimînin. Xebat û xîreta seysa ne ji bo ku li pişta gel siwar bibe û xwe di ser serê wan re pêşberî alemê bike, na belkî wî pişta xwe dida ber lingê gelê xwe ku ew bilind bibin. Ji xwe ji ber vê yekê ye ku îroj ew di bedenên bi hezaran yên ku wek wî difikirin û dixwazin wisa bijîn de dijî û bi nerînên xwe û mîrateyê ku li paş xwe hiştiye her zindî ye....

Mucteba Baravî